Hari Sarawak dijulang, 16 September memakan diri pemimpin BN Sarawak

0
11

Tarikh 16 September sebagai hari kemerdekaan sejarah  Sarawak  dan pembentukan Malaysia.  Tarikh 31 Ogos 1963 dirancang  namun  terpaksa ditangguhkan   khususnya bagi menunggu laporan  yang mengesahkan  majoriti penduduk Sarawak dan Sabah  menyokong  pembentukan Malaysia.

Tidak ramai mengetahui  sejarah pada  24 September  1941 di Sarawak, iaitu Charles Vyner Brooke telah mengisytiharkan  perlembagaan Sarawak sempena perayaan 100 tahun  pemerintahan keluarga Brooke.

Antara lain, perlembagaan ini menekankan aspek  pemberian kuasa kepada rakyat Sarawak. Perlembagaan ini merupakan  perlembagaan  bertulis pertama  Sarawak  namun tidak sempat dilaksanakan akibat  Perang Dunia Kedua  tercetus.

Perlembagaan Sarawak 1941 antara lain menyatakan penyerahan  kuasa Charles Vyner Brooke kepada Majlis Tertinggi dan Majlis Negeri manakala Majlis Negeri  diberikan kuasa meluluskan undang-undang dan menguruskan kewangan.  

Perlembagaan ini merupakan  langkah  Sarawak mempunyai kuasa dan pentadbiran sendiri, mengakhiri pemerintahan autokratik Brooke yang akan membenihkan institusi demokrasi yang akhirnya membawa kepada penubuhan kerajaan sendiri.

Pindaan Perlembagaan Sarawak pada Mac 1963 telah membolehkan  ahli Majlis Negeri ditambah dengan 36 orang dipilih, seorang ahli  tetap, tiga  orang dari  dalam jawatan, seorang speaker dan tiga dilantik. Seterusnya, pada 13 Julai 1963  selepas pilihan negeri Sarawak, Parti Perikatan Sarawak membentuk kerajaan negeri pertama.

Hari Sarawak  perspektif  teori interaksi simbolik

Dalam teori sosiobudaya terdapat teori interaksi simbolik yang  meneliti aspek tingkah laku, tindakan manusia dalam interaksi sosial dan ini  membawa kepada tindak balas dan mempengaruhi kelompok dan kehidupan mereka.  

Teori ini berbeza dengan teori konflik kerana tidak menumpu perhatian ke atas masyarakat itu sendiri, tetapi  terhadap  cara manusia berfikir dan mentafsir serta mengolah bentuk pandangan hidup mereka dalam masyarakat.

Jadi kepentingan makna simbolik diungkap dalam tafsiran dan  ahli antropologis akan cuba diteliti untuk memahami perlakuan manusia dengan  mempelajari makna perlakuan itu terhadap pendukung atau pelakunya.  Sikap dan  pendirian seseorang itu banyak dicorakkan  oleh kelompok sosial.

Hari Sarawak

Berdasarkan  teori budaya ini, diyakini  tarikh 22 Julai 1963 dipilih sebagai Hari  Sarawak untuk mengingati perjuangan politik rakyat Sarawak.

Tarikh ini bersifat simbolik dan  bersifat interaktif kerana mampu membina ‘imaginasi masyarakat Sarawak’ tentang proses kemerdekaan Sarawak. Ini akan mengukuhkan solidariti rakyat.  

Hal ini perlu difahami dengan pemahaman  konsep ‘the imagined community’ sebagaimana  pernah digagaskan oleh  Benedict Anderson,  intelektual terkenal dalam pengkajian Asia Tenggara.

Tarikh tersebut dijadikan tarikh simbolik kerana pada  22 Julai  Gabenor Kerajaan Inggeris terakhir, iaitu Sir Alexander Waddell keluar dari Astana kemudian menaiki sampan  menyeberangi Sungai Sarawak  untuk  menyerahkan  pentadbiran Kerajaan Sarawak kepada rakyat tempatan.

Aspek simbolik ini membina memori kolektif rakyat Sarawak.  Pada ketika itulah, Bendera Union Jack diturunkan. Pada  hari itulah  kabinet tempatan bermesyuarat dan Datuk Stephen Kalong Ningkan menjadi Ketua Menteri Sarawak yang pertama. 

Kekeliruan  tentang perkara  ini  berlaku kerana   perkara ini  tidak ditekankan  dalam  penulisan buku teks sejarah kerana ia lebih berdasarkan pandangan bersifat  sisi antropologi kebudayaan dan ilmu sosiologi.   

Politik memanfaatkan  aspek simbolik

Bagi  golongan lama, tarikh 16 September tidak wujud daripada kekosongan.  Bagi mereka, tarikh 22 Julai wajar dingati khususnya oleh rakyat Sarawak  bagi memahami  sejarah Sarawak yang tidak bermula  hanya  selepas menubuhkan Malaysia, sebaliknya sejarah Sarawak lebih tua daripada itu.

Ternyata  sejarah tidak terbina oleh fakta sejarah semata-mata, tetapi turut dipandang daripada perspektif kajian sosiobudaya ataupun aspek antropologi dan sosiologi yang melihat perlakuan manusia dan simbol-simbol atas perlakuan ahli masyarakat.

Ahli politik nampaknya sedar manfaat aspek simbolik yang memberikan makna mendalam tentang proses sejarah  yang berlaku dalam  masyarakat.

Justeru, Hari Sarawak diadakan bagi melunakkan sokongan rakyat secara politik dan sosial.

Justeru, cuti  umum  pada setiap 22 Julai  di Sarawak penting untuk mengingati proses awal sejarah kemerdekaan Sarawak.

Pun begitu cuti umum hari 16 September  yang pada mulanya  tidak disokong oleh ahli politik BN Sarawak sendiri akhirnya memakan dirinya apabila diumumkan sebagai cuti umum perlu juga diraikan oleh semua rakyat Malaysia. – Sarawakvoice.com